Συντάξεις: Κρίσιμη Δίκη ΕΑΣ στο Ελεγκτικό Συνέδριο – Τι Αλλάζει για 450.000 Συνταξιούχους
Συντάξεις: Κρίσιμη Δίκη ΕΑΣ στο Ελεγκτικό Συνέδριο – Τι Αλλάζει για 450.000 Συνταξιούχους. Αναλυτικά το σενάριο αλλαγής, τα αναδρομικά, το δημοσιονομικό κόστος και οι θέσεις του Συνηγόρου του Πολίτη. Η εξέλιξη-σταθμό στην υπόθεση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), η οποία εξετάζεται με τη διαδικασία της πρότυπης δίκης στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Το κρίσιμο ερώτημα
Το βασικό ζήτημα που καλούνται να κρίνουν οι δικαστές είναι εάν είναι συνταγματικά συμβατός ο σημερινός τρόπος υπολογισμού της ΕΑΣ. Σήμερα, ο συντελεστής εφαρμόζεται στο σύνολο της σύνταξης και όχι μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το σχετικό όριο. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, όταν ένας συνταξιούχος περάσει σε επόμενο κλιμάκιο, η κράτηση να υπολογίζεται πάνω σε ολόκληρο το ποσό της σύνταξης, προκαλώντας μεγαλύτερες επιβαρύνσεις, ιδιαίτερα στις υψηλότερες συντάξεις.
Τα σημερινά δεδομένα
Από 1ης Ιανουαρίου 2026, η ΕΑΣ επιβάλλεται σε κύριες συντάξεις ή άθροισμα κύριων συντάξεων από 1.468,02 ευρώ και άνω, με οκτώ κλιμάκια συντελεστών από 3% έως 14%. Η κράτηση αφορά περίπου 440.000 έως 450.000 συνταξιούχους, συμπεριλαμβανομένων αποστράτων των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας.
Το σενάριο αλλαγής
Εφόσον το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει ότι πρέπει να αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού, θα μπορούσε να θεσπιστεί ένα απαλλασσόμενο ποσό και η εισφορά να επιβάλλεται μόνο στο υπερβάλλον τμήμα της σύνταξης. Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει ταχθεί υπέρ μιας πιο αναλογικής μεθόδου, προτείνοντας σύστημα προοδευτικής παρακράτησης αντίστοιχο με αυτό της φορολόγησης εισοδήματος φυσικών προσώπων, χωρίς ωστόσο η γνωμοδότησή του να δεσμεύει το δικαστήριο.
Παράδειγμα: Σύγκριση σημερινής και προτεινόμενης κράτησης ΕΑΣ
Σύνταξη (μηνιαία μικτά) | Σημερινή κράτηση ΕΑΣ | Προτεινόμενη κράτηση (επί υπερβάλλοντος ποσού) | Διαφορά |
1.800 € | 54 € (3% × 1.800 €) | 10 € (3% × 332 €) | −44 € |
2.200 € | 154 € (7% × 2.200 €) | 88–110 € (12–15% × 732 €) | −44 έως −66 € |
2.800 € | 224 € (8% × 2.800 €) | 160–200 € (10–12,5% × 1.332 €) | −24 έως −64 € |
Σημείωση: Οι συντελεστές του προτεινόμενου σεναρίου είναι ενδεικτικοί, βάσει των σεναρίων που εξετάζει το υπουργείο Εργασίας. Τα ποσά είναι μηνιαία και αφορούν κύρια σύνταξη. Το απαλλασσόμενο ποσό ορίζεται στα 1.468,02 €.
Τι θα γίνει με τα αναδρομικά
Με την προσφυγή ζητείται, μεταξύ άλλων, η επιστροφή διαφορών που ενδέχεται να έχουν προκύψει από τον σημερινό τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ και η διατήρηση των σχετικών αξιώσεων. Ωστόσο, υπάρχει το ενδεχόμενο η όποια θετική απόφαση να έχει ισχύ μόνο από την ημερομηνία δημοσίευσής της και όχι αναδρομικά. Σημειώνεται ότι οι σχετικές αξιώσεις συνταξιούχων έναντι του Δημοσίου υπόκεινται σε διετή παραγραφή, σύμφωνα με πάγια νομολογία του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Το δημοσιονομικό κόστος
Η υπόθεση έχει σημαντική δημοσιονομική διάσταση. Στον Προϋπολογισμό του 2026 προβλέπονται έσοδα 721 εκατ. ευρώ από την ΕΑΣ στις κύριες συντάξεις και 167 εκατ. ευρώ στις επικουρικές, δηλαδή συνολικά περίπου 888 εκατ. ευρώ. Σε ορίζοντα 16 ετών, οι συνολικές κρατήσεις από την ΕΑΣ προσεγγίζουν τα 10 δισ. ευρώ, με τα έσοδα να κατευθύνονται στο Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ).
Συχνές Ερωτήσεις FAQ:
Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων είναι κράτηση που επιβλήθηκε το 2010 (ν. 3865/2010 και ν. 3986/2011) στις κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ, με στόχο τη στήριξη του ασφαλιστικού συστήματος.
Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων είναι κράτηση που επιβλήθηκε το 2010 (ν. 3865/2010 και ν. 3986/2011) στις κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ, με στόχο τη στήριξη του ασφαλιστικού συστήματος.
Η πρότυπη δίκη στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου έχει οριστεί για τις 7 Οκτωβρίου 2026.
Σημαίνει ότι η απόφαση που θα εκδοθεί θα επηρεάσει και άλλες αντίστοιχες εκκρεμείς ή μελλοντικές υποθέσεις, δημιουργώντας δεσμευτικό προηγούμενο.
Οι αξιώσεις κατά του Δημοσίου υπόκεινται σε διετή παραγραφή. Εφόσον η απόφαση δεν έχει αναδρομική ισχύ, οι διεκδικήσεις περιορίζονται στα δύο τελευταία έτη πριν από την άσκηση της αγωγής.
Η θέση της Ε.ΣΥΝ.Α.Α.
Η Ένωση Συνταξιούχων Αστυνομικών Αττικής (Ε.ΣΥΝ.Α.Α.) στηρίζει τη δίκαιη διεκδίκηση των συνταξιούχων για αναλογικότερο τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ. Η σημερινή μέθοδος, με την εφαρμογή του συντελεστή στο σύνολο της σύνταξης, λειτουργεί τιμωρητικά για όσους έχουν καταβάλει υψηλότερες εισφορές και έχει δημιουργήσει στρεβλώσεις που ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επισημάνει από το 2010. Η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου αναμένεται να αποτελέσει σημείο καμπής για το ασφαλιστικό τοπίο της χώρας.
Πηγή πληροφόρησης: Ελεγκτικό Συνέδριο (Ολομέλεια), Συνήγορος του Πολίτη, Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Προϋπολογισμός 2026, e-ΕΦΚΑ, νομολογία Ελεγκτικού Συνεδρίου (ν. 3865/2010, ν. 3986/2011, ν. 4387/2016, ν. 4270/2014 άρθρο 140 §5).
Το άρθρο συντάχθηκε από την ομάδα σύνταξης του apostratos.gr
Hashtags: #ΕΑΣ #Συντάξεις #ΕλεγκτικόΣυνέδριο #Αναδρομικά #Συνταξιούχοι #ΕΣΥΝΑΑ #apostratosgr #ΕΣΥΝΑΑ #ΠΟΑΣΑ
