Το νέο συνταξιοδοτικό καθεστώς από το 2016 προσωπική διαφορά φορολογία όρια ηλικίας εργασία συνταξιούχων

«Το νέο συνταξιοδοτικό καθεστώς από το 2016: Νόμος 4387/2016, προσωπική διαφορά, φορολογία, όρια ηλικίας και εργασία συνταξιούχων»

Από τον Μάιο του 2016, το συνταξιοδοτικό σύστημα στην Ελλάδα λειτουργεί με βάση ένα ενιαίο πλαίσιο που θεσπίστηκε με τον Νόμο 4387/2016 (γνωστό και ως νόμος Κατρούγκαλου). Παρακάτω παρουσιάζονται τα βασικότερα σημεία που το χαρακτηρίζουν, καθώς και οι σημαντικότερες μεταγενέστερες ρυθμίσεις.

1. Υπολογισμός Σύνταξης

Βασικές Πληροφορίες Εθνικής Σύνταξης

Η νέα κύρια σύνταξη αποτελείται από δύο μέρη:

• Εθνική Σύνταξη: Πρόκειται για ένα σταθερό ποσό που καταβάλλεται από τον κρατικό προϋπολογισμό. Για πλήρη σύνταξη (με τουλάχιστον 20 έτη ασφάλισης), το ποσό ανέρχεται σήμερα σε 426.17 ευρώ μηνιαίως.

Βασικές Πληροφορίες Εθνικής Σύνταξης Πλήρης Σύνταξη (20+ έτη):  (από 1/1/2024).

Μειωμένη Σύνταξη (15 έτη): .Μείωση: Για κάθε έτος λιγότερο από τα 20 (έως τα 15), το ποσό μειώνεται κατά 2%.

Προϋποθέσεις: 67 έτη ηλικίας (ή 62 με μειωμένη/περιορισμούς) και τουλάχιστον 15 έτη διαμονής στη χώρα

• Ανταποδοτική Σύνταξη: Αυτό το τμήμα είναι ανάλογο με τις εισφορές που έχει καταβάλει ο ασφαλισμένος και τα έτη ασφάλισής του.

2. Προσωπική Διαφορά

Για όσους συνταξιοδοτήθηκαν πριν από τον νόμο, έγινε επανυπολογισμός της σύνταξής τους. Η τυχόν αρνητική διαφορά (παλαιά σύνταξη – νέα σύνταξη) ονομάζεται προσωπική διαφορά και πάγωνε οποιεσδήποτε αυξήσεις έως ότου μηδενιστεί. Η κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς με τις αυξήσεις ολοκληρώνεται σταδιακά:

• Από 1/1/2026: Παύει ο συμψηφισμός του 50% της προσωπικής διαφοράς. Οι αυξήσεις αρχίζουν να αποδίδονται πλήρως σε όλους.
• Από 1/1/2027: Ο συμψηφισμός της προσωπικής διαφοράς καταργείται πλήρως και οριστικά.

3. Πλαφόν Σύνταξης (Ανώτατο Όριο)

Θεσπίστηκε ανώτατο όριο στο συνολικό μηνιαίο ακαθάριστο ποσό της κύριας σύνταξης (ή του αθροίσματος περισσότερων της μίας συντάξεων), το οποίο αντιστοιχεί στο 12πλάσιο της εθνικής σύνταξης για 20 έτη ασφάλισης. Το όριο αυτό διαμορφώνεται στα 4.608 ευρώ.

4. Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ)

Πρόκειται για μια εισφορά που παρακρατείται από τις συντάξεις. Η συγκεκριμένη ρύθμιση, η οποία προϋπήρχε, ρυθμίστηκε περαιτέρω με το άρθρο 112 του ν. 4387/2016, το οποίο ενσωμάτωσε τη σχετική κλίμακα και τη μείωση φόρου.

5. Φορολογία Συντάξεων

Οι συντάξεις φορολογούνται με την ίδια κλίμακα που ισχύει και για τους μισθούς. Η κλίμακα είναι η εξής:

• Από 0 – 20.000 ευρώ: συντελεστής 22%.
• Από 20.001 – 30.000 ευρώ: συντελεστής 29%.
• Από 30.001 – 40.000 ευρώ: συντελεστής 37%.
• Άνω των 40.000 ευρώ: συντελεστής 45%.
  Παράλληλα, παρέχεται μείωση φόρου (έως 1.900 ευρώ για άγαμο) για εισόδημα έως 20.000 ευρώ.

6. Υγειονομική Περίθαλψη

Από 1/7/2016, η εισφορά υγειονομικής περίθαλψης υπέρ ΕΟΠΥΥ για τους συνταξιούχους καθορίζεται σε 6% και υπολογίζεται επί του καταβαλλόμενου ποσού της κύριας σύνταξης.

7. Απασχόληση Συνταξιούχων

Το πλαίσιο για τους συνταξιούχους που εργάζονται άλλαξε σημαντικά με τον ν. 4670/2020. Σήμερα:

• Καταργήθηκε η πλήρης αναστολή της σύνταξης για όσους εργάζονται στον ιδιωτικό τομέα και αντικαταστάθηκε με μείωση της σύνταξης κατά 30%.
• Η σύνταξη εξακολουθεί να αναστέλλεται πλήρως στην περίπτωση εργασίας σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης.

8. Αναδρομικά

Υπάρχουν δύο κύριες κατηγορίες αιτήσεων για αναδρομικά, που αφορούν πάνω από 500.000 συνταξιούχους:

• Αναδρομικά από περικοπές στο 11μηνο Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016.
• Αναδρομικά λόγω μη εφαρμογής της νόμιμης προσαύξησης στις επικουρικές συντάξεις που εκδόθηκαν μετά τον Μάιο του 2016. Τα ποσά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να ξεπεράσουν ακόμα και τα 15.000 ευρώ.

9. Λοιπές Παροχές

Οι παροχές σε εφάπαξ, επικουρική σύνταξη και μέρισμα εντάχθηκαν σταδιακά στο νέο ενιαίο σύστημα.

10. Όρια Ηλικίας Συνταξιοδότησης

Από 1/1/2022, για πλήρη σύνταξη λόγω γήρατος απαιτείται η συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας με 40 έτη ασφάλισης (12.000 ημέρες ασφάλισης).

Για εξατομικευμένες πληροφορίες, μπορείτε να απευθυνθείτε στις επίσημες υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ.

Aυτή η συνοπτική παρουσίαση ελπίζουμε να σας είναι χρήσιμη.