Τα δύο μέτρα και δύο σταθμά του e-ΕΦΚΑ - Γιατί αγνοούνται οι γνωματεύσεις των στρατιωτικών υγειονομικών επιτροπών
Τα «δύο μέτρα και δύο σταθμά» του e-ΕΦΚΑ: Γιατί αγνοούνται οι γνωματεύσεις των στρατιωτικών υγειονομικών επιτροπών;
Τη στιγμή που ο ΕΟΠΥΥ αποδέχεται πλήρως τις γνωματεύσεις των Ανώτατων Υγειονομικών Επιτροπών (ΑΣΥΕ, ΑΝΥΕ, ΑΑΥΕ) για τη μηδενική συμμετοχή των δικαιούχων σε ιατρικές εξετάσεις , ο e-ΕΦΚΑ αρνείται να τις αναγνωρίσει για τη χορήγηση συντάξεων και παροχών αναπηρίας. Αυτή η αντιφατική στάση της Δημόσιας Διοίκησης, που καταγγέλλεται από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Αποστράτων Σωμάτων Ασφαλείας (Π.Ο.Α.Σ.Α.), έφτασε στη Βουλή.
Με ερώτηση που κατέθεσε προς τους Υπουργούς Εργασίας και Προστασίας του Πολίτη, ο Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Γιώργος Μουλκιώτης, φέρνει στο προσκήνιο ένα χρόνιο και σοβαρό πρόβλημα που βιώνουν απόστρατοι και ασφαλισμένοι: την ταλαιπωρία της διπλής πιστοποίησης της αναπηρίας τους.
Η Νομοθετική Πραγματικότητα
Σύμφωνα με την παράγραφο 7 του άρθρου 6 του Ν. 3863/2010, ενώ από το 2011 συστάθηκε το ΚΕΠΑ ως κεντρικό όργανο πιστοποίησης αναπηρίας, ο νόμος ρητά εξαίρεσε και διατήρησε σε ισχύ τις Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές (ΑΣΥΕ, ΑΝΥΕ, ΑΑΥΕ, κ.λπ.) . Οι επιτροπές αυτές, που αποτελούν θεσμικά όργανα του κράτους και εφαρμόζουν τον Ενιαίο Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας, εκδίδουν γνωματεύσεις για χιλιάδες απόστρατους και ένστολους.
Παρά τη ρητή αυτή διάταξη, ο e-ΕΦΚΑ αρνείται να κάνει δεκτές αυτές τις γνωματεύσεις. Όπως επισημαίνει στην ερώτησή του ο κ. Μουλκιώτης, ο e-ΕΦΚΑ εμμένει σε ένα παλαιότερο έγγραφο του 2016 και απαιτεί οι πολίτες να προσφεύγουν υποχρεωτικά στα ΚΕΠΑ, αγνοώντας την υπεροχή του νόμου .
Η Παρέμβαση του Συνηγόρου του Πολίτη
Το ζήτημα έχει ήδη απασχολήσει και την Ανεξάρτητη Αρχή του Συνηγόρου του Πολίτη. Σε έγγραφό του τον Ιούλιο του 2025, ο Συνήγορος τόνισε ότι η πρακτική της «διπλής πιστοποίησης» είναι καταχρηστική και επιβαρύνει δυσανάλογα πολίτες με βαριές αναπηρίες. Υπογράμμισε δε ότι η γενικευμένη επίκληση της «αποκλειστικότητας» του ΚΕΠΑ δεν προκύπτει από το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο.
Η απάντηση, ωστόσο, του Διοικητή του e-ΕΦΚΑ ήταν αρνητική, επικαλούμενος ότι οι γνωματεύσεις Α.Σ.Υ.Ε. δεν παρέχουν «τις αναγκαίες πληροφορίες ιατρικής φύσεως», χωρίς όμως να προσδιορίζει ποιες, αφήνοντας τους πολίτες σε καθεστώς ανασφάλειας δικαίου.
Η Αντίφαση: Άλλος φορέας, άλλη αντιμετώπιση
Η αντίφαση γίνεται ακόμα πιο έντονη αν ληφθεί υπόψη η πρακτική άλλων φορέων του ίδιου Υπουργείου. Ο ΕΟΠΥΥ, με σαφή εγκύκλιό του, αποδέχεται πλήρως τις γνωματεύσεις των ΑΣΥΕ/ΑΝΥΕ/ΑΑΥΕ, αναγνωρίζοντάς τες ισότιμα με αυτές των ΚΕΠΑ . Μάλιστα, η διαδικασία ψηφιοποίησης αυτών των αποφάσεων προχωρά, ώστε να ενσωματωθούν στο Ψηφιακό Μητρώο Αναπηρίας, όπως ενημερώνουν αρμόδιοι σύλλογοι .
Τα Ερωτήματα προς την Ηγεσία
Με δεδομένη αυτή την εικόνα, ο βουλευτής καλεί τα αρμόδια Υπουργεία να δώσουν επιτέλους μια ξεκάθαρη λύση, θέτοντας συγκεκριμένα ερωτήματα:
- Γιατί το Υπουργείο επιτρέπει στον e-ΕΦΚΑ να μην εφαρμόζει τον Ν. 3863/2010 και να θέτει υπό αμφισβήτηση τις αποφάσεις των υγειονομικών επιτροπών;
- Σκοπεύει να άρει την αμφισβήτηση και να υποχρεώσει την αποδοχή των γνωματεύσεων;
- Ποια είναι η νομική βάση για την άρνηση του e-ΕΦΚΑ και ποια στοιχεία υπολείπονται από τις γνωματεύσεις των στρατιωτικών επιτροπών;
- Πώς ερμηνεύεται η συνύπαρξη ΚΕΠΑ και Ανώτατων Υγειονομικών Επιτροπών, αν η μία αγνοεί την άλλη;
- Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι εργασίες της Ομάδας Εργασίας που μελετά το θέμα και πότε θα εκδοθεί μια ενιαία ερμηνευτική εγκύκλιος;
Η ουσία του προβλήματος είναι απλή: για την ελληνική Πολιτεία, μια γνωμάτευση των ανώτατων υγειονομικών αρχών της χώρας (Στρατού, Ναυτικού, Αεροπορίας) είτε ισχύει είτε δεν ισχύει. Δεν μπορεί να ισχύει για τον ΕΟΠΥΥ αλλά να αγνοείται από τον e-ΕΦΚΑ, υποχρεώνοντας τους πολίτες με αναπηρία σε μια ατέρμονη γραφειοκρατική και ψυχοφθόρα διαδικασία. Η απάντηση της πολιτικής ηγεσίας αναμένεται με ενδιαφέρον.
