1 στους 2 νέους 25-34 ετών μένει με τους γονείς του

1 στους 2 νέους 25-34 ετών μένει με τους γονείς του. Η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα «παγώνει» την οικονομική αυτονόμηση μιας ολόκληρης γενιάς.  Πηγή: Eurostat (στοιχεία 2025, δημοσίευση Ιούλιος 2026). Η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα κρατά το 56,3% των νέων 25-34 ετών στο πατρικό τους – το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ. Ανάλυση των αιτιών, των συνεπειών και της Εθνικής Στρατηγικής Στέγασης 2026-2035

Η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα δεν αποτυπώνεται πλέον μόνο στις διαρκώς αυξανόμενες τιμές των ενοικίων και των ακινήτων. Επηρεάζει άμεσα την οικονομική ανεξαρτησία των νέων, την επαγγελματική τους πορεία, τη δημιουργία οικογένειας και, κατ’ επέκταση, τις δημογραφικές προοπτικές της χώρας.

Τα στοιχεία της Eurostat για το 2025, τα οποία δημοσιεύθηκαν τον Ιούλιο του 2026, είναι χαρακτηριστικά: το 56,3% των νέων ηλικίας 25 έως 34 ετών στην Ελλάδα εξακολουθεί να διαμένει με τους γονείς του, όταν το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανέρχεται σε 30,1%. Η διαφορά των 26,2 ποσοστιαίων μονάδων από τον μέσο όρο της ΕΕ καθιστά σαφές ότι το φαινόμενο δεν αποτελεί απλώς μια πολιτισμική ιδιαιτερότητα, αλλά μια βαθιά οικονομική και κοινωνική κρίση.

Με άλλα λόγια, περισσότεροι από ένας στους δύο νέους της συγκεκριμένης ηλικιακής ομάδας δεν έχουν καταφέρει ακόμη να δημιουργήσουν ένα πλήρως ανεξάρτητο νοικοκυριό. Η Ελλάδα βρίσκεται στη δεύτερη υψηλότερη θέση μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ, πίσω μόνο από την Κροατία (62,3%), ενώ ακολουθούν Σλοβακία (54,3%), Πολωνία (51%), Ιταλία (50,7%) και Ισπανία (50,2%).

Το χάσμα Βορρά-Νότου

Στον αντίποδα, οι σκανδιναβικές χώρες παρουσιάζουν εντελώς διαφορετική εικόνα. Στη Δανία, μόλις το 3,9% των νέων ηλικίας 25-34 ζει με τους γονείς του, στη Φινλανδία το ποσοστό είναι 4% και στη Σουηδία 7,5%. Στη Δανία, μόλις ένας στους 25 νέους παραμένει στην οικογενειακή εστία, ενώ στην Ελλάδα περισσότεροι από ένας στους δύο.

Αυτή η τεράστια απόκλιση δεν μπορεί να εξηγηθεί αποκλειστικά από διαφορετικές κοινωνικές ή πολιτισμικές στάσεις απέναντι στην οικογενειακή ζωή. Αντανακλά πρωτίστως διαφορές στις οικονομικές συνθήκες, τα επίπεδα μισθών, την πρόσβαση σε χρηματοδότηση, την ύπαρξη κοινωνικής στέγασης και τη συνολική λειτουργία της αγοράς κατοικίας.

Οι αιτίες της κρίσης: ακριβά ενοίκια, χαμηλοί μισθοί, ανεπαρκής προσφορά

Η αδυναμία δημιουργίας αυτόνομου νοικοκυριού αποδίδεται κυρίως σε τέσσερις παράγοντες:

1. Το αυξημένο κόστος στέγασης– Μεταξύ 2020 και 2025, οι τιμές κατοικιών αυξήθηκαν κατά περίπου 55%, ενώ τα ενοίκια κατέγραψαν άνοδο άνω του 33%.
2. Οι χαμηλοί ή ασταθείς μισθοί– Η αύξηση των τιμών δεν συνοδεύτηκε από αντίστοιχη αύξηση των εισοδημάτων, με αποτέλεσμα η στεγαστική επιβάρυνση να εντείνεται. Η Ελλάδα εμφανίζει σήμερα το υψηλότερο ποσοστό στεγαστικής επιβάρυνσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
3. Η καθυστερημένη είσοδος στην αγορά εργασίας– Πολλοί νέοι αντιμετωπίζουν επισφαλείς συνθήκες εργασίας, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να ανταποκριθούν στα υψηλά ενοίκια.
4. Η δυσκολία εξασφάλισης στεγαστικού δανείου– Οι τραπεζικές προϋποθέσεις για χορήγηση στεγαστικών δανείων παραμένουν αυστηρές, αποκλείοντας ένα μεγάλο μέρος των νέων.

Η κατάσταση είναι ακόμη πιο δύσκολη στα μεγάλα αστικά κέντρα. Στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, αλλά και σε περιοχές με υψηλή τουριστική δραστηριότητα, τα διαθέσιμα ενοικιαζόμενα διαμερίσματα είναι λιγότερα, ενώ οι ζητούμενες τιμές έχουν εκτοξευθεί τα τελευταία χρόνια. Η περιορισμένη προσφορά κατοικιών, η ενισχυμένη επενδυτική δραστηριότητα, η επέκταση των βραχυχρόνιων μισθώσεων και η ισχυρή ζήτηση από Έλληνες και ξένους αγοραστές έχουν περιορίσει σημαντικά τις επιλογές για όσους αναζητούν προσιτή στέγη.

Τι κάνει η Πολιτεία; Η Εθνική Στρατηγική Στέγασης 2026-2035

Σε μια περίοδο που το ζήτημα της κατοικίας βρίσκεται στο επίκεντρο του δημόσιου διαλόγου, η κυβέρνηση έθεσε σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση την Εθνική Στρατηγική Στέγασης 2026-2035. Το πολυσέλιδο κείμενο στρατηγικού σχεδιασμού φιλοδοξεί να αποτελέσει τον βασικό οδικό χάρτη της χώρας για την αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος την επόμενη δεκαετία.

Σύμφωνα με τη στρατηγική, η στεγαστική κρίση δεν αποτελεί ένα συγκυριακό φαινόμενο, αλλά το αποτέλεσμα διαρθρωτικών προβλημάτων που συσσωρεύθηκαν επί σειρά ετών και επηρεάζουν πλέον άμεσα την οικονομία, τη δημογραφική εξέλιξη και την κοινωνική συνοχή.

Η στρατηγική περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων:

• Αύξηση της προσφοράς κατοικιών
• Ανάπτυξη κοινωνικής στέγασης
• Ρυθμίσεις για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις
• Παρεμβάσεις υπέρ νέων, ενοικιαστών και ευάλωτων νοικοκυριών
• Αξιοποίηση αδρανών δημόσιων ακινήτων (π.χ. ανενεργά στρατόπεδα) για την ανέγερση κοινωνικών κατοικιών

Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αναγνωρίζοντας το μέγεθος του προβλήματος, συνέστησε το 2025 ειδική επιτροπή για να αναλύσει τις βαθιές αιτίες της στεγαστικής κρίσης.

Οι συνέπειες: Μια γενιά σε αναμονή

Η οικονομική εξάρτηση δεν περιορίζεται μόνο στη στέγαση. Επηρεάζει σημαντικές αποφάσεις ζωής, όπως η δημιουργία οικογένειας και η απόκτηση παιδιών, ενώ παρατείνει την ανάγκη στήριξης από τους γονείς σε καθημερινό επίπεδο. Η ηλικία των 25 έως 34 ετών είναι εκείνη κατά την οποία οι περισσότεροι νέοι έχουν ήδη ολοκληρώσει τις σπουδές τους και έχουν εισέλθει στην αγορά εργασίας. Είναι επίσης η περίοδος κατά την οποία συνήθως λαμβάνονται αποφάσεις για ανεξάρτητη κατοικία, συμβίωση, γάμο και τεκνοποίηση. Όταν όμως η πρόσβαση σε μια κατοικία είναι δυσανάλογα ακριβή σε σχέση με τα εισοδήματα, η αποχώρηση από το οικογενειακό σπίτι γίνεται ιδιαίτερα δύσκολη.

Η παραμονή περισσότερων από τους μισούς νέους 25-34 ετών στο πατρικό τους σπίτι δεν είναι απλώς ένα στατιστικό νούμερο. Είναι η αποτύπωση μιας διαρθρωτικής κρίσης που συνδυάζει ακριβή στέγαση, χαμηλούς μισθούς, ανεπαρκή προσφορά κατοικιών και έλλειψη ουσιαστικών πολιτικών στήριξης. Η αντιμετώπισή της απαιτεί συντονισμένες παρεμβάσεις τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Το ερώτημα που τίθεται είναι αν η Εθνική Στρατηγική Στέγασης 2026-2035 θα αποδειχθεί αρκετή για να ανατρέψει αυτή την τροχιά – ή αν μια ολόκληρη γενιά θα συνεχίσει να ζει σε «καθεστώς αναμονής».